Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) ngày càng quyết liệt giữa các nền kinh tế khu vực và thế giới, thương hiệu quốc gia đang khẳng định vai trò là nhân tố chiến lược, góp phần quan trọng nâng cao vị thế và sức hấp dẫn của môi trường đầu tư Việt Nam.
Thương hiệu quốc gia - tài sản vô hình của nền kinh tế
Dưới sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước, công cuộc xây dựng và phát triển thương hiệu quốc gia Việt Nam đã đạt được những kết quả đáng khích lệ. Bước vào năm 2026, giá trị thương hiệu quốc gia Việt Nam tiếp tục ghi nhận đà tăng trưởng tích cực, được các tổ chức định giá quốc tế đánh giá thuộc nhóm những thương hiệu có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất thế giới. Việt Nam đang từng bước định vị là một trung tâm công nghệ và năng lượng xanh của khu vực Đông Nam Á - một bước chuyển mang ý nghĩa chiến lược sâu sắc trong tiến trình phát triển và hội nhập quốc tế.
Theo các báo cáo định giá, tổng giá trị 100 thương hiệu hàng đầu Việt Nam năm 2025 đạt khoảng 38,4 tỷ USD. Đặc biệt, giá trị thương hiệu quốc gia Việt Nam được định giá 507 tỷ USD, đồng thời Việt Nam xếp thứ 52/193 quốc gia trong Chỉ số Quyền lực mềm toàn cầu. Đây là minh chứng sinh động cho những nỗ lực không ngừng của toàn Đảng, toàn dân trong việc nâng cao uy tín và hình ảnh đất nước trên trường quốc tế.
Từ lợi thế chi phí đến lợi thế cạnh tranh bền vững
Nhìn lại chặng đường phát triển, trong nhiều năm qua, Việt Nam được đánh giá là điểm đến hấp dẫn của dòng vốn FDI nhờ chi phí lao động cạnh tranh, vị trí địa lý chiến lược và chính sách nhất quán về mở cửa, hội nhập. Tuy nhiên, khi các quốc gia trong khu vực đồng loạt đẩy mạnh cải thiện môi trường đầu tư, lợi thế về chi phí ngày càng bị thu hẹp.
Trước thực tiễn đó, Đảng và Nhà nước đã chủ động định hướng chuyển dịch từ mô hình thu hút FDI theo chiều rộng sang chiều sâu, tập trung vào chất lượng, hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao. Trong đó, thương hiệu quốc gia được xác định là một lớp tài sản vô hình quan trọng, tạo nền tảng cho lợi thế cạnh tranh dài hạn và bền vững.
Từ góc độ tài chính quốc tế, một thương hiệu quốc gia mạnh có tác dụng trực tiếp làm giảm "phần bù rủi ro" trong quyết định phân bổ vốn của nhà đầu tư. Khi mức độ tín nhiệm thị trường được nâng cao, các quỹ đầu tư lớn, tập đoàn công nghệ hàng đầu và nhà sản xuất toàn cầu sẵn sàng cam kết đầu tư dài hạn, mở rộng sang các lĩnh vực có giá trị cao như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, trung tâm dữ liệu, logistics và năng lượng sạch.
Doanh nghiệp nội địa - lực lượng nòng cốt trong chiến lược thu hút FDI chất lượng cao
Thực tiễn cho thấy, sức mạnh của thương hiệu quốc gia gắn liền với sự lớn mạnh của đội ngũ doanh nghiệp trong nước. Việc xây dựng thành công các thương hiệu nội địa tiêu biểu như Viettel, VinFast, FPT trong những lĩnh vực tiên phong đã gửi đi thông điệp rõ ràng đến cộng đồng đầu tư quốc tế: doanh nghiệp Việt Nam có đủ năng lực quản trị, trình độ công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao để vận hành các dự án có quy mô toàn cầu.
Đây là bước chuyển có ý nghĩa chiến lược - từ "Việt Nam là nơi đặt nhà máy" sang "Việt Nam là nơi xây dựng hệ sinh thái giá trị". Dòng vốn ngoại theo đó không chỉ vào để gia công, lắp ráp mà bắt đầu mở rộng sang các trung tâm nghiên cứu và phát triển, thiết kế sản phẩm, công nghệ lõi - những mắt xích tạo ra biên lợi nhuận cao hơn và đóng góp thực chất hơn cho nền kinh tế quốc dân.
Một dẫn chứng điển hình là FPT AI Factory - nền tảng trí tuệ nhân tạo được vinh danh trong Top 10 Sản phẩm công nghệ số chiến lược xuất sắc tại Giải thưởng Make in Vietnam 2025. Sau một năm vận hành, nền tảng này đã thu hút gần 19.000 nhà khoa học dữ liệu, lập trình viên và kỹ sư AI trên toàn cầu sử dụng, đồng thời cung cấp 43 dịch vụ AI chuyên sâu và hỗ trợ tăng tốc cho hơn 20 startup AI tại Việt Nam. Được phát triển từ khoản đầu tư chiến lược 200 triệu USD cùng hệ sinh thái công nghệ của NVIDIA, đến năm 2026, FPT AI Factory đã trở thành một hạ tầng AI mang tầm chiến lược quốc gia, góp phần đưa Việt Nam tiến gần hơn tới mục tiêu trở thành trung tâm AI của khu vực.
Phát huy sức mạnh thương hiệu quốc gia trong giai đoạn phát triển mới
Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút FDI bước sang giai đoạn chọn lọc theo chất lượng, thương hiệu quốc gia không còn là yếu tố phụ trợ mà đã trở thành nhân tố cấu thành cốt lõi năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Ưu đãi thuế hay chi phí thấp có thể bị sao chép; song uy tín tích lũy theo thời gian, niềm tin của thị trường và sức mạnh của hệ sinh thái doanh nghiệp nội địa là những lợi thế không dễ gì bắt chước.
Với những nền tảng đã được xây dựng vững chắc, Việt Nam có đầy đủ cơ sở và điều kiện để đón những dòng vốn chất lượng cao, hàm lượng công nghệ lớn, qua đó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nhanh, bền vững, phục vụ mục tiêu xây dựng đất nước phồn vinh, hạnh phúc mà Đảng, Nhà nước và nhân dân ta đang hướng tới.